نسیم گیلان - انتخاب / رئیس‌جمهور آمریکا قرار است با نخست‌وزیر قطر دیدار کند؛ فردی که پیشنهادی از تهران برای بازگشایی تنگه هرمز در ازای آزادسازی ۸ میلیارد دلار از دارایی‌های مسدودشده ایران به همراه آورده است. یک منبع دیپلماتیک به روزنامه اسرائیل هیوم گفته است که جی‌دی ونس، معاون رئیس‌جمهور آمریکا، با وجود مخالفت شدید مقام‌های ارشد آمریکایی، هدایت مذاکرات را بر عهده دارد؛ مقام‌هایی که هشدار می‌دهند: «این توافق می‌تواند در آخرین لحظه رژیم ایران را نجات دهد.»
اسرائیل هیوم نوشت: دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، قرار است روز دوشنبه در واشنگتن با شیخ محمد بن عبدالرحمن آل ثانی، نخست‌وزیر قطر، دیدار کند؛ دیداری که به نظر می‌رسد نشان‌دهنده شتاب گرفتن تلاش‌های میانجی‌گرانه قطر برای دستیابی به توافقی موقت و جدید میان ایالات متحده و ایران باشد.
دو منبع دیپلماتیک آگاه از مذاکرات به روزنامه اسرائیل هیوم گفته‌اند که آل ثانی پیشنهادی را که ایران با آن موافقت کرده، برای بازگشایی تنگه هرمز با خود به واشنگتن آورده است.
بر اساس این پیشنهاد، آمریکا محاصره دریایی و اقتصادی ایران را لغو می‌کند و در مقابل، ایران به حملات علیه کشتی‌ها و نفتکش‌های متعلق به کشورهای حوزه خلیج فارس پایان می‌دهد.
طبق توافق پیشنهادی، ۸ میلیارد دلار از دارایی‌های ایران که در قطر نگهداری می‌شود، آزاد خواهد شد.
به نظر می‌رسد ایران از مطالبه خود برای کنترل تنگه هرمز و دریافت عوارض از کشتی‌هایی که از این آبراه راهبردی عبور می‌کنند، صرف‌نظر کرده است. با این حال، تهران همچنان حاضر نیست درباره برنامه هسته‌ای خود گفت‌وگو کند یا حتی آمادگی‌اش را برای آغاز مذاکرات در این زمینه اعلام کند.
جی‌دی ونس، معاون رئیس‌جمهور آمریکا، به همراه استیو ویتکاف، فرستاده ویژه ترامپ در امور خاورمیانه، و جرد کوشنر، داماد رئیس‌جمهور آمریکا، در حال پیشبرد مذاکرات برای دستیابی به توافقی مشابه توافقی هستند که در ماه مه در سوئیس و در قالب یک تفاهم‌نامه میان ایران و آمریکا حاصل شد.
آن توافق پس از حمله ایران به نفتکش‌هایی که از تنگه هرمز عبور می‌کردند، فروپاشید.
انتظار می‌رود ونس نیز با نخست‌وزیر قطر که برای پیشبرد مذاکرات به واشنگتن سفر کرده است، دیدار کند.
یکی از منابع به اسرائیل هیوم گفت ورود آل ثانی به واشنگتن نشانه‌ای از پیشرفت مذاکرات است، هرچند خود ترامپ همچنان نسبت به این روند تردید دارد.
به گفته این منبع، رئیس‌جمهور آمریکا با تسریع مذاکرات، آن‌گونه که ونس خواستار آن بوده، موافقت کرده است؛ تصمیمی که تا حدی تحت تأثیر شکست جمهوری‌خواهان در انتخابات میان‌دوره‌ای کنگره گرفته شده است.
با این حال، این ابتکار با مخالفت‌های قابل‌توجهی در داخل دولت آمریکا روبه‌رو است.
بر اساس گفته همین منبع، اسکات بسنت، وزیر خزانه‌داری آمریکا که مسئول نظارت بر اجرای تحریم‌هاست، هاوارد لاتنیک، وزیر بازرگانی، مارکو روبیو، وزیر امور خارجه، و پیت هگست، وزیر جنگ، همگی با توافقی مشابه توافق ماه مه مخالف هستند.
این مقام‌ها با انتقاد از احتمال دستیابی به چنین توافقی در شرایط کنونی، هشدار داده‌اند که این اقدام «در آخرین لحظه حکومت ایران را نجات خواهد داد».
مخالفت آنها بر ارزیابی‌های اطلاعاتی استوار است که از فروپاشی اقتصاد ایران حکایت دارد.
فشار اقتصادی عظیم
با این حال، هگست با فشار دموکرات‌هایی روبه‌رو است که خواستار برکناری او هستند و روبیو نیز برای انجام یک سفر دیپلماتیک در اروپا به سر می‌برد. از سوی دیگر، بسنت و لاتنیک نیز از وزن سیاسی کافی برای جلوگیری از چنین توافقی برخوردار نیستند.
منبع دیپلماتیک آمریکایی به اسرائیل هیوم گفت در یکی از آخرین نشست‌های مربوط به این موضوع، آمار و ارقامی به ترامپ ارائه شد که نشان می‌داد ایران در هفته گذشته آخرین محموله نفتکش خود را فروخته است.
این آمار، در کنار تحریم‌های تجاری و محاصره هوایی و دریایی، نشان می‌داد که ایران تحت فشار اقتصادی بسیار شدیدی قرار گرفته است.
در جریان این نشست، یکی از حاضران به رئیس‌جمهور آمریکا گفت که ایران با برهم زدن بازار جهانی نفت و افزایش قیمت سوخت در ایالات متحده، به پیروزی دموکرات‌ها در انتخابات میان‌دوره‌ای کمک کرده است.
به گفته این فرد، هیچ دلیلی وجود ندارد که تهران به خاطر چنین اقدامی پاداش بگیرد.
در مقابل، ونس برای دستیابی به توافقی تلاش می‌کند که تقریباً به هر قیمتی، جنگ را در اوایل سال آینده میلادی به پایان برساند.
او معتقد است دولت آمریکا برای بازسازی اعتماد افکار عمومی این کشور، پیش از انتخابات ریاست‌جمهوری دو سال دیگر، به زمان نیاز دارد.
«بیزاری شدیدی از اسرائیل وجود دارد؛ باورنکردنی است»
دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، در مصاحبه‌ای با برنامه «۶۰ دقیقه» شبکه سی‌بی‌اس که شامگاه یکشنبه پخش شد، گفت: «بیزاری شدیدی از اسرائیل وجود دارد؛ باورنکردنی است.»
این اظهارات پس از شکست جمهوری‌خواهان در انتخابات میان‌دوره‌ای و از دست دادن کنترل هر دو مجلس کنگره مطرح شد.
ترامپ نگرش‌ها نسبت به اسرائیل، جنگ با ایران و افزایش قیمت بنزین را از جمله دلایل اصلی شکست جمهوری‌خواهان عنوان کرد.
از ترامپ درباره پستی در شبکه‌های اجتماعی که جی‌دی ونس، معاون رئیس‌جمهور، منتشر کرده بود، سؤال شد. ترامپ در پاسخ گفت: «من با آن مخالف نیستم»، هرچند نسبت به حذف یکی از موضوعات از این پست انتقاد داشت.
ونس در آن پست، تغییر در روابط آمریکا با اسرائیل را یکی از مطالبات رأی‌دهندگانی دانسته بود که حزب جمهوری‌خواه را ترک کرده‌اند. او در کنار این موضوع، به ضرورت پایان دادن به جنگ، رسیدگی به هزینه‌های زندگی و اولویت دادن به منافع آمریکا نیز اشاره کرده بود.
برخلاف گزارش‌هایی که حاکی از غافلگیری و خشم ترامپ از انتشار این پست بود، رئیس‌جمهور آمریکا گفت ونس پیش از انتشار آن با او مشورت کرده است.
ترامپ گفت به معاون خود گفته بود: «هرچه می‌خواهی بنویس.»
تنها ملاحظه ترامپ این بود که آیا ونس در صورت قرار گرفتن دوباره در موقعیت تصمیم‌گیری، از آغاز جنگ با ایران حمایت می‌کرد یا خیر.
ترامپ گفت ای کاش ونس به این پرسش نیز پرداخته بود و تأکید کرد که خودش همچنان همان تصمیم را می‌گرفت.
وقتی از او پرسیده شد آیا بار دیگر چنین تصمیمی خواهد گرفت، پاسخ داد: «پاسخ من یک بله قاطع است.»
ترامپ در توجیه موضع خود گفت که نمی‌توان اجازه داد ایران به سلاح هسته‌ای دست پیدا کند.